ขึ้นทะเบียนพันธุ์กัญชง (Hemp) สำคัญอย่างไร?
ขึ้นทะเบียนพันธุ์กัญชง (Hemp) สำคัญอย่างไร?
กัญชง สามารถขอขึ้นทะเบียนพันธุ์ได้กับกรมวิชาการเกษตร กระทรวงเกษตรและสหกรณ์ เพื่อรับรองให้ชัดเจนถึงลักษณะเด่นประจำพันธุ์ คุณสมบัติของพันธุ์ และผู้ปรับปรุงพันธุ์ โดยกรมวิชาการเกษตรจะออกหนังสือ ร.พ.2 ให้แก่ผู้ยื่น ซึ่งสอดคล้องกับกฎกระทรวงสาธารณสุข ที่กำหนดให้การปลูกต้องใช้เมล็ดพันธุ์รับรองเท่านั้น
(เมล็ดพันธุ์รับรองต้องผลิตจากพันธุ์ที่ขึ้นทะเบียนพันธุ์กับกระทรวงเกษตรและสหกรณ์และได้รับอนุญาตปลูกเพื่อผลิตเมล็ดพันธุ์รับรองจากกระทรวงสาธารณสุข) แต่มีข้อยกเว้นให้ในช่วง 5 ปี แรกหลังจากกฎกระทรวงสาธารณสุขมีผลบังคับใช้ (เมื่อวันที่ 28 มกราคม 2564) โดยสามารถใช้เมล็ดพันธุ์ท้องถิ่นหรือเมล็ดพันธุ์นำเข้าได้ นั้นหมายความว่าหลังจากวันที่ 28 มกราคม 2570 จะต้องใช้เมล็ดพันธุ์รับรองเท่านั้น ดังนั้นถ้าไม่มีพันธุ์ที่ขึ้นทะเบียนพันธุ์ไว้ ก็จะไม่สามารถขออนุญาตผลิตเมล็ดพันธุ์ และขออนุญาตปลูกได้ นอกจากนี้เพื่อให้เกิดการคุ้มครองในสิทธิ์ของพันธุ์พืชที่มีมูลค่าทางเศรษฐกิจ กรมวิชาการเกษตร ได้เตรียมประกาศชนิดพืชกัญชง กัญชา ให้มีสิทธิ์คุ้มครองด้วย
สวพส. ได้วิจัยและพัฒนากัญชงร่วมกับมูลนิธิโครงการหลวงตั้งแต่ ปี พ.ศ. 2549 เป็นต้นมา โดยเฉพาะการพัฒนาพันธุ์กัญชงนั้น มุ่งพัฒนาพันธุ์ให้มีลักษณะตรงกับความต้องการใช้ประโยชน์ ซึ่งในระยะแรกมุ่งการใช้ประโยชน์จากเส้นใย ต่อมาจึงพัฒนาพันธุ์ที่มีคุณค่าทางโภชนาการในเมล็ดและสารสำคัญในช่อดอกตามลำดับ
ปัจจุบัน สวพส. ได้ขึ้นทะเบียนพันธุ์กัญชงแล้วรวม 8 พันธุ์ ประกอบด้วย ในปี พ.ศ. 2554 จำนวน 4 พันธุ์ คือ RPF1 RPF2 RPF3 และ RPF4 (ตารางที่ 1) และ ในปี พ.ศ. 2564 จำนวน 4 พันธุ์ คือ RPF5, RPF6, RPF7 และ RPF8 (ตารางที่ 2) ซึ่งคัดเลือกพันธุ์ด้วยวิธีการคัดเลือกรวม (Mass selection) ให้มีปริมาณสารเสพติด tetrahydrocannabinol หรือ THC ต่ำกว่า 0.3% และมี cannabidiol หรือ CBD มากกว่า 2 เท่าของ THC และมีเปอร์เซ็นต์เส้นใยสูงด้วย



การเลือกใช้พันธุ์กัญชง RPF1-8 ให้เหมาะสมกับการใช้ประโยชน์
- 1. พันธุ์ RPF1-8 สามารถปลูกเพื่อผลิตเส้นใย
- 2. พันธุ์ RPF1-4 สามารถปลูกเพื่อผลิตเมล็ดบริโภค
- 3. ระดับความสูงของพื้นที่ หากเป็นพื้นที่ราบทั่วไป อุณหภูมิจะสูงกว่าพื้นที่สูง ควรเลือกใช้พันธุ์ RPF3 หรือ RPF7 ซึ่งมาจากแหล่งพันธุ์เดิมมาจากพื้นที่ระดับความสูง 990 เมตรจากระดับน้ำทะเล รองลงมาคือพันธุ์ RPF1 หรือ RPF5 ซึ่งมีแหล่งพันธุ์เดิมมาจากพื้นที่ระดับความสูง 1,200 เมตรจากระดับน้ำทะเล
- 4. การปลูกเพื่อผลิตเมล็ดสำหรับการบริโภค พันธุ์ RPF1-4 สามารถให้คุณค่าทางโภชนาการในเมล็ดได้ใกล้เคียงหรือเทียบเท่าพันธุ์ที่ผลิตเป็นการค้าในต่างประเทศ
-
- 5. พันธุ์สำหรับการผลิตช่อดอกโดยเฉพาะนั้นยังอยู่ระหว่างการปรับปรุงพันธุ์ แต่หากจะใช้ไปพลางก่อน หรือใช้วัตถุดิบจากเศษใบที่เหลือจากระบบการผลิตเมล็ด ก็สามารถใช้พันธุ์ RPF 1-3 ซึ่งมีสัดส่วน CBD:THC ในช่วง 8-11:1 และจากการนำเศษใบที่เหลือจากการผลิตเมล็ดพันธุ์ของพันธุ์ RPF3 ไปสกัดพบว่า สารสกัดที่ได้มี THC ประมาณ 1% และมีสาร CBD ประมาณ 15%


การจำหน่ายเมล็ดพันธุ์และส่วนประกอบเฮมพ์ของ สวพส.
ปัจจุบันอยู่ระหว่างการรอให้ผู้มีชื่อในประกาศผลการพิจารณาจำหน่ายกัญชง (Hemp) ประจำปี พ.ศ. 2564 มารับเมล็ดให้แล้วเสร็จภายในวันที่ 1 ธันวาคม 2564 และหากมีเมล็ดเหลือจากการใช้วิจัยและส่งเสริมของ สวพส.และมูลนิธิโครงการหลวงแล้ว สวพส.จะประกาศจำหน่าย ประจำปี 2565 โดยขั้นตอนการสั่งซื้อและจำหน่าย สามารถติดตามได้ทาง www.hrdi.or.th ต่อไป
